Türkiye’nin uzaydaki ilk milli gözlem uydusu RASAT, yörüngedeki 3. yılını başarıyla doldurarak tasarım ömrünü tamamladı. Bu tarihi eşikte, TÜBİTAK UZAY tarafından geliştirilen “Gezgin Portalı” da devreye alındı. Artık RASAT’ın uzaydan çektiği milyonlarca kilometrekarelik yerli görüntü, kamu kurumları ve üniversitelerin kullanımına sunuluyor.
TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü (TÜBİTAK UZAY) tarafından yerli imkanlarla tasarlanıp üretilen ve Türkiye’nin uzay tarihine geçen OBSERVATION uydusu, görevde 3. yılını geride bıraktı. ODTÜ yerleşkesinde düzenlenen törenle hem bu teknik başarı kutlandı hem de uydudan elde edilen verilerin paylaşılacağı www.gezgin.gov.tr portalının açılışı gerçekleştirildi.
Dönemin Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Fikri Işık’ın katılımıyla gerçekleşen tören, Türkiye’nin kendi uydu verisini kendi portalında işleyip sunabilen ülkeler sınıfına girişini tescilledi.
Rakamlarla 3 Yıllık Uzay Sınavı
Fırlatıldığında 3 yıllık tasarım ömrü biçilen RASAT, bu süreyi hatasız tamamlayarak Türk mühendisliğinin dayanıklılık konusundaki başarısını kanıtladı. Tören konuşmasında paylaşılan verilere göre RASAT’ın 3 yıllık karnesi şöyle:
- Yörünge Turu: Dünya çevresinde 16.480 tur attı.
- Görüntüleme Alanı: Toplamda 6 milyon kilometrekarelik alanın fotoğrafını çekti.
- Kapsama Oranı: Türkiye coğrafyasını iki kez tamamen görüntüledi ve şu anda 3. tarama döngüsünü sürdürüyor.
Gezgin Portalı: Türkiye’nin “Yerli Google Earth”ü
RASAT’ın başarısı sadece uzayda kalmadı; elde edilen verilerin katma değere dönüşmesi için Gezgin Portalı hayata geçirildi. Bu portal, RASAT’ın çektiği ham görüntülerin işlenerek anlamlı harita verilerine dönüştürüldüğü bir arayüz olarak hizmet veriyor.
Portal Ne Sağlıyor?
- Kamusal Erişim: Kamu kuruluşları, il özel idareleri ve belediyeler güncel uydu görüntülerine ücretsiz erişebilecek.
- Akademik Destek: Üniversiteler, bilimsel araştırmalarında (tarım, şehircilik, afet yönetimi vb.) yerli ve güncel verileri kullanabilecek.
- Veri Bağımsızlığı: Yabancı kaynaklı harita servislerine olan bağımlılık azalacak, kritik altyapı verileri milli sunucularda tutulacak.
Bakan Işık: “Türkiye’yi İki Kez Taradık”
Törende konuşan Bakan Fikri Işık, projenin stratejik önemine dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:
“Rasat, yörüngesinde 16 bin 480 tur atarak toplam 6 milyon kilometrekare alanı görüntülemiş oldu. Elde ettiği görüntülerle Türkiye’yi iki defa tamamen kapsadığı ve şu an 3’üncü kapsama dönemi içinde olduğunu görüyoruz. Bu, kendi uydumuzla kendi coğrafyamıza ne kadar hakim olduğumuzun kanıtıdır.”
