Türkiye’nin köklü iletişim operatörü Türk Telekom, yerli “Yeni Uzay” (New Space) girişimi Plan-S ile stratejik bir iş birliği anlaşmasına imza attı. Kontrolmatik Teknoloji iştiraki olarak 2021 yılında kurulan ve kısa sürede fırlattığı test uydularıyla dikkat çeken Plan-S, bu anlaşmayla teknolojisini Türk Telekom’un geniş abone ağıyla buluşturmayı hedefliyor.
İki şirket, Plan-S’in alçak yörünge (LEO) uyduları ile Türk Telekom’un karasal şebekesini entegre ederek, “Connecta IoT Network” projesi kapsamında kapsama alanı sorununu ortadan kaldırmayı planlıyor.
Genç Girişim ile Sektör Devinin Ortaklığı: Kapsama Alanı Genişliyor
Geleneksel GSM operatörleri, baz istasyonlarının erişebildiği coğrafyalarla sınırlıdır. Dağlık bölgeler, açık denizler veya tarım arazileri genellikle “kör nokta” olarak kalır. Türk Telekom ve Plan-S iş birliği, karasal hatların ulaşamadığı bu noktalarda devreye uyduların girmesini sağlayan hibrit bir model öngörüyor.
Anlaşmanın teknik detayları ve hedefleri şunlar:
- Uydu Destekli IoT: Plan-S tarafından geliştirilen ve uzaya gönderilen Connecta serisi uydular, yeryüzündeki sensörlerden gelen verileri toplayarak Türk Telekom şebekesine aktaracak.
- Süreklilik: Enerji nakil hatları, lojistik takibi veya akıllı tarım uygulamaları gibi alanlarda kullanılan cihazlar, şebekenin çekmediği yerde otomatik olarak uydu üzerinden veri göndermeye devam edecek.
- Mobil Operatör Standardı: Hizmetin, deneysel bir proje seviyesinde değil, sahadaki endüstriyel ihtiyacı karşılayacak “mobil operatör standartlarında” sunulması hedefleniyor.
Binlerce Terminal Cihaz Sahaya İniyor
Plan-S’in açıklamasına göre, bu iş birliği sadece bir niyet beyanı değil, somut bir yol haritasına dayanıyor. Anlaşma kapsamında çok sayıda terminal cihazın (uyduyla haberleşen modemler) tedarik edilerek sahada yaygınlaştırılması planlanıyor. Bu cihazlar, Türkiye’nin farklı bölgelerindeki kritik altyapıların uzaktan izlenmesine olanak tanıyacak.
Teknolojiyi Kullanan Değil, Üreten Türkiye
2021 yılında kurulan ve kısa sürede SpaceX roketleriyle yörüngeye kendi test uydularını yerleştirmeyi başaran Plan-S, bu anlaşmayla ticarileşme yolunda önemli bir adım atıyor. Şirket, Türkiye’yi uydu tabanlı IoT (Nesnelerin İnterneti) pazarında sadece bir “kullanıcı” olmaktan çıkarıp, kendi teknolojisiyle küresel pazarda rekabet eden bir oyuncu haline getirmeyi amaçlıyor.
Dünyada SpaceX’in Starlink projesiyle GSM operatörleri (T-Mobile vb.) arasında başlayan iş birliklerinin yerli bir versiyonunu görüyoruz. Türkiye’nin en büyük operatörü Türk Telekom’un, henüz 4 yıllık bir girişim olan Plan-S’e güvenerek masaya oturması, yerli teknoloji ekosisteminin olgunlaştığını gösteriyor. Bu ortaklık, hem Plan-S’in “Scale-up” (büyüme) sürecini hızlandıracak hem de Türk Telekom’a rakiplerine karşı teknolojik bir üstünlük sağlayacaktır.
Anahtar Kelimeler: Plan-S, Türk Telekom, Connecta IoT Network, Kontrolmatik, yerli uydu girişimi, nesnelerin interneti, LEO uydu, hibrit haberleşme.
