TÜBİTAK UZAY, Uluslararası Uzay İstasyonu’nda (ISS) yürüteceği MIYOKA deneyinin ikinci fazında önemli bir aşamayı aştı. Kurum, T-STAR uydu ailesi için geliştirdiği elektronik kartı NASA White Sands Test Tesisleri’ne gönderdi. Yerli donanım, buradaki zorlu güvenlik testlerini başarıyla geçti. Ayrıca sistem, insanlı görev ortamları için emniyet kriterlerini sağladığını kanıtladı. Sonuç olarak Türk mühendisleri, uzayda kurşunsuz lehimleme teknolojilerinin uygulanabilirliği konusunda tarihi bir adım attı.
İnsanlı Görevler İçin NASA-STD-6001 Standartı Karşılandı
TÜBİTAK UZAY mühendisleri, donanımın üretiminde tamamen kurşunsuz lehim ve montaj süreçleri kullandı. NASA uzmanları, bu süreçlerin “NASA-STD-6001” gerekliliklerine uygunluğunu detaylı şekilde doğruladı. Çünkü insanlı uzay görevlerinde kapalı ortam güvenliği hayati bir önem taşıyor. Zehirli gaz salınımı veya yanıcılık gibi riskler astronotların hayatını doğrudan tehlikeye atıyor. Verilen bu onay, yerli donanımın ISS gibi ortamlarda sıfır riskle çalışacağını belgeliyor. Bu gelişme, kurumun insanlı uzay görevlerindeki mühendislik yetkinliğini uluslararası düzeyde güçlendiriyor.
Uzay Havacılık Sanayisinde Kurşunsuz Dönüşüm
Havacılık ve uzay sektörü, yıllarca elektronik kart üretiminde kalay-kurşun lehimleme yöntemini tercih etti. Fakat kurşunun insan sağlığı üzerindeki olumsuz etkileri, endüstriyi yeni arayışlara itti. Bu nedenle sektör, kurşunsuz lehimleme ile baskılı devre kartı (PCB) üretimi konusuna yöneldi. Ancak bilim insanları mikro yer çekimi koşullarının kurşunsuz lehim performansı üzerindeki etkilerini henüz tam bilmiyor. MIYOKA deneyi tam olarak bu bilinmezliği ortadan kaldırmayı amaçlıyor. Astronotlar, ISS ortamında PCB’leri kurşunsuz olarak lehimleyecek.
T-STAR Uydu Ailesinin Rolü
T-STAR uydu platformu ailesi, Türkiye’nin alçak dünya yörüngesinden Ay’a kadar uzanan projelerinde temel oluşturuyor. TÜBİTAK UZAY, bu platformlar için geliştirdiği elektronik kartları MIYOKA deneyiyle doğrudan uzay ortamında test ediyor. Görev bitiminde dünyaya dönecek olan elektronik kartlar, kurum laboratuvarlarında ayrıntılı incelemelerden geçecek. Ardından uzmanlar, mikro yer çekiminin kurşunsuz lehimleme sürecine etkilerini raporlayacak. Sonrasında araştırmacılar bu değerli verileri tüm bilim dünyasının kullanımına sunacak.
Uzayda Bakım ve Onarımın Geleceği
MIYOKA deneyinin başarıyla ilerlemesi, gelecekteki uzun süreli uzay görevleri için kritik fırsatlar yaratıyor. Çünkü Ay veya Mars gibi derin uzay misyonlarında dünyadan yedek parça beklemek imkansız hale geliyor. Bu yüzden astronotların bozulan elektronik kartları uzay aracında kendi başlarına onarması gerekiyor. Kısacası bu deney, uzayda yerinde üretim ve bakım-onarım konseptlerinin temelini atıyor. Türkiye, mikro yer çekimindeki üretim süreçlerine tarihçe kazandırarak uzay ekosistemine eşsiz katkı sağlıyor.
