TUSAŞ, Türkiye’nin uzay stratejisini “Yeni Uzay” çağına taşıyacak HÜRSAT uydu sistemine ilişkin detayları paylaştı. Takım uydu mimarisiyle tasarlanan HÜRSAT ailesi, farklı görev ve yörünge gereksinimlerine göre ölçeklenebilen küçük uydu altyapısı oluşturuyor. Ailenin ilk üyesi HÜRSAT-1‘in yaklaşık 200 kilogram ağırlığında olmasına rağmen metre altı çözünürlükte görüntü alma kapasitesine sahip olacağı belirtiliyor.
100-650 Kilogram Arası Ölçeklenebilir Küçük Uydu Ailesi
HÜRSAT, tek bir uydu sınıfı veya yörünge için değil, yaklaşık 100-650 kilogram aralığında farklı görev ihtiyaçlarına cevap verecek bir küçük uydu ailesi olarak geliştiriliyor. 100-500 kilogram sınıfındaki uyduların yakın Dünya yörüngesinde Elektro-Optik (E/O), Sentetik Açıklıklı Radar (SAR) ve termal görüntüleme görevlerinde kullanılması planlanıyor. 500-650 kilogram sınıfındaki uyduların ise haberleşme ve uzayda yapay zeka destekli veri ile görüntü işleme görevlerinde kullanılması hedefleniyor. HÜRSAT-1 için yaklaşık 24 aylık geliştirme ve üretim takvimi öngörülürken, seri üretim kabiliyetinin olgunlaşmasıyla bu sürenin kısalması bekleniyor.
Metre Altı Çözünürlük ve 14 Kilometre Alanı Tarama
Yaklaşık 500 kilometre yükseklikte Güneş Eşzamanlı Yörüngede görev yapacak HÜRSAT-1’in Yer Örnekleme Mesafesinin (GSD) pankromatik görüntüleme için 0,9 metre veya daha yüksek çözünürlüklü, multispektral görüntüleme için ise 3,6 metre veya daha yüksek çözünürlüklü olması hedefleniyor. Uydu, pankromatik bandın yanı sıra kırmızı, yeşil, mavi ve Yakın Kızılötesi (NIR) spektral bantlarında da görüntüleme yapabilecek. En az 14 kilometrelik yer iz genişliği sayesinde geniş coğrafyaları tek geçişte yüksek çözünürlükle kapsama yeteneğine sahip olacak. Bu teknik kabiliyet, Türkiye coğrafyasının yıl boyunca defalarca taranmasına imkan tanıyor.
Sürü Uydu Mimarisi ve GÖKTÜRK ile Entegrasyon
HÜRSAT Projesi’nin en büyük gücü, yakın Dünya yörüngesinde birden fazla uydunun koordineli çalışmasını sağlayan takım uydu yaklaşımından geliyor. Bu mimari, aynı bölgenin daha sık taranmasına ve kritik verilere çok daha hızlı ulaşılmasına olanak tanıyor. HÜRSAT-1’in birincil odak noktası sivil ihtiyaçlar olsa da uydunun sunduğu yüksek çözünürlüklü görüntüleme kapasitesi, savunma ve güvenlik amaçlı görevlerde de kullanılabilecek. HÜRSAT-1, GÖKTÜRK gibi büyük ve stratejik yer gözlem sistemlerine bir alternatif olarak geliştirilmiyor, tam aksine onların kabiliyetlerini arttıran tamamlayıcı bir güç olarak görülüyor. HÜRSAT uydularının rutin taramaları sırasında detaylı inceleme gerektiren bir hareketlilik saptandığında, söz konusu bölge GÖKTÜRK sınıfı uydular için öncelikli hedef alanı olarak tanımlanabilecek.
Uçuş ve Yer Bilgisayarlarında Uçtan Uca Yerli Sistemler
HÜRSAT projesinde TUSAŞ, yalnızca uydu platformunu değil, uydunun operasyonu için gereken tüm kritik yazılım ve donanım altyapısını da yerli ve milli olarak geliştiriyor. Bu kapsamda uçuş ve yer istasyonu yazılımları, uydu bilgisayarı, güç ve arayüz birimleri şirket tarafından yerli olarak geliştiriliyor. Uydu operasyonlarının gerçekleştirilmesi için ihtiyaç duyulan uydu yer istasyonu altyapısının da yerli ve milli imkanlarla oluşturulması hedefleniyor. HÜRSAT-1’in komuta ve kontrol faaliyetlerinin TUSAŞ bünyesinde kurulan yer istasyonu üzerinden yürütülmesi planlanıyor. Böylece uydunun tasarım ve geliştirme süreçlerinden uzaydaki operasyonlarına, verinin yer istasyonlarına aktarılmasına kadar tüm aşamalarda uçtan uca yerli ve milli bir sistem kabiliyeti kazanılmış olacak.
Yerli Fırlatma Sistemi ve Somali Üssü
HÜRSAT uydularının ağırlığı, ROKETSAN tarafından geliştirilen ŞİMŞEK fırlatma sisteminin taşıma kapasitesine uygun bir yapıda. ŞİMŞEK-1, 400 kilogram faydalı yükü 550 kilometre dairesel Alçak Dünya Yörüngesine taşıma kapasitesine sahip olacak şekilde ROKETSAN tarafından geliştiriliyor. ŞİMŞEK-2 ise 1.500 kilogram faydalı yükü 700 kilometre Güneş Eşzamanlı Yörüngeye taşıyabilecek. HÜRSAT-1’in yaklaşık 200 kilogram ağırlığında olması, onu ŞİMŞEK-1’in kapasitesi içinde konumlandırıyor. HÜRSAT-2’nin ise ŞİMŞEK-1 ile fırlatılacağı daha önce açıklanmıştı. Bu uyum, uyduların geliştirilmesinden fırlatılmasına kadar tüm süreçlerin yerli sistemlerle gerçekleştirilebileceğini gösteriyor.
Bu sürecin bir diğer ayağını ise Somali’de inşa edilen uzay fırlatma üssü oluşturuyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’ndaki 2027 bütçe sunumunda, Somali’de inşası süren uzay limanıyla Türkiye’nin uzaya bağımsız erişiminin önünün açılacağını belirtmişti. Ekvatora yakın konumuyla düşük enlemli bir fırlatma noktası olan Somali, uyduların yörüngeye yerleştirilmesinde yakıt avantajı sağlıyor.
Yabancı Kaynaklara Bağımlılığı Azaltacak Milli Adım
Türkiye’de kamu ve özel sektör kuruluşları, çeşitli alanlarda yüksek çözünürlüklü uydu verilerine ihtiyaç duyuyor. Bu gereksinim yerli sistemlerle karşılanamadığında, görüntüler yurt dışındaki ticari operatörlerden tedarik ediliyor. HÜRSAT-1 uydusunun göreve başlamasıyla birlikte, özellikle sivil alandaki yüksek çözünürlüklü görüntü ihtiyacında dışa bağımlılığın azaltılması ve milli kapasitenin artırılması hedefleniyor. Proje sayesinde kamu kurumlarının kritik verilere çok daha hızlı erişmesi sağlanırken, uzun vadede önemli bir bütçe tasarrufu da elde edilecek. HÜRSAT ailesinin seri üretime uygun ve ölçeklenebilir yapısı ise artan ihtiyaçlar doğrultusunda yeni uyduların hızla yörüngeye taşınmasına ve Türkiye’nin toplam uzay görev kapasitesinin kademeli olarak büyütülmesine olanak tanıyacak.
Beş Yıllık Tasarım Ömrü ve Yüksek İhracat Potansiyeli
HÜRSAT-1, uzay ortamında beş yıl veya daha uzun süre görev yapacak şekilde tasarlanıyor. TUSAŞ’ın GÖKTÜRK ve diğer büyük uydu programlarında edindiği mühendislik birikimi, HÜRSAT’ın tasarım yaklaşımının temelini oluşturuyor. HÜRSAT’ın seri üretime uygun ve özelleştirilebilir yapısı, ulusal ihtiyaçların ötesinde uluslararası pazara yönelik rekabetçi çözümler sunuyor. HÜRSAT platformu, tek bir uydudan karmaşık takım uydu konfigürasyonlarına, farklı görev yüklerinden entegre yer segmenti çözümlerine kadar geniş bir yelpazede yapılandırılabiliyor.
Not
Bu haberimizi destekleyici fotoğraf veya video kaydınız varsa lütfen iletişim sayfasında yer alan bilgileri kullanarak bizimle paylaşınız.
