Brezilya Donanması’nın yeni gemisavar füzesi MANSUP-ER, geliştirme sürecinde kritik bir aşamaya yaklaşırken, projenin en dikkat çekici detaylarından biri Türkiye’den geliyor. Füzenin kalbinde, Türk şirketi Kale Jet Engines tarafından üretilen KTJ-3200 turbojet motoru yer alacak. Bu iş birliği, Türk savunma sanayisinin motor ithal edemez durumdan, motor ihraç eder duruma geldiğini gösteren somut bir örnek.
MANSUP’un Uzun Yolculuğu: 2008’den 2026’ya
MANSUP projesinin hikayesi, Brezilya’nın kendi gemisavar füzesine sahip olma hedefiyle 2008 yılında başladı. Tasarım aşaması üç yıl süren projede fiili geliştirme süreci, sözleşmenin imzalandığı 2011’de start aldı. Ancak Brezilya’nın ekonomik dalgalanmaları, bütçe kesintileri ve Mectron şirketinin satışı gibi faktörler, projeyi tam 12 yıl geciktirdi. Bu sancılı süreç, füzenin gelişimini tamamlayacak olan SIATT şirketinin kurulmasıyla yeni bir evreye girdi.
Geliştirme ve tamamlanma arasındaki bu kritik geçiş döneminde, SIATT’ın yüzde 50’si Birleşik Arap Emirlikleri merkezli savunma devi EDGE Group tarafından satın alındı. Bu stratejik ortaklık, projenin tamamlanması için gerekli finansal kaynakların sağlanmasında belirleyici rol oynadı. Prototiplerin tamamlanması ve başarılı testlerin ardından MANSUP, 2025 yılında Brezilya Donanması’nın Tamandaré sınıfı fırkateynlerini donatmak üzere seri üretim sözleşmesini kazandı.
Katı Yakıttan Turbojete: MANSUP-ER ile Yeni Bir Sınıf
Füze ile ilgili sürpriz, füze henüz seri üretime bile geçmeden Kasım 2023’te Dubai Airshow’da geldi. SIATT, MANSUP’un turbojet motorlu yeni bir versiyonunu duyurdu: MANSUP-ER. İlk versiyonun katı yakıtlı motorundan farklı olarak, ER versiyonu bir turbojet motor ve hızlandırıcı kombinasyonu kullanıyor. Bu tasarım, füzeye çok daha uzun menzil ve daha yüksek hız kazandırıyor.
Hizlandırıcı sistemi şu şekilde çalışıyor, füze lançerden fırlatıldığında, booster birkaç saniyeliğine devreye girerek başlangıç direncini kırıyor ve füzeyi seyir hızına ulaştırıyor. Ardından booster gövdeden atılıyor ve Kale Ar-Ge üretimi KTJ-3200 turbojet motoru devreye girerek füzeyi hedefe taşıyor. Bu iki aşamalı sistem, füzenin hem hızlı tepki vermesini hem de uzun süre havada kalabilmesini sağlıyor.
KTJ-3200 ile 250 Kilometre Menzil
Üreticinin açıkladığı verilere göre MANSUP-ER, 200 kilometrenin üzerinde menzile ve saatte 1.000 kilometreye yakın hıza ulaşabilecek. Ancak Kale Jet Engines’in KTJ-3200 motorunun performans verileri göz önüne alındığında, füzenin 250 kilometreye yakın bir menzile ulaşması bekleniyor. Bu, Brezilya Donanması için büyük bir kabiliyet sıçraması anlamına geliyor.
250 kilometre menzilli bir gemisavar füzesi, onu taşıyan fırkateynin düşman silahlarının menziline girmeden çok önce angajmana girebilmesini sağlıyor. Teorik olarak, düşman gemisi sizi daha tespit edemeden siz onu vurabilirsiniz. Aynı zamanda bu menzildeki bir füzeyle donatılmış tek bir gemi, etrafındaki çok geniş bir alanı tehdit ederek önemli bir caydırıcılık oluşturuyor.
Kale Ar-Ge ve KTJ-3200’ün Stratejik Önemi
Kale Ar-Ge tarafından geliştirilen KTJ-3200, Türkiye’nin milli turbojet motor programının bir parçası. Şirket, SOM ve ATMACA gibi seyir füzelerine güç sağlayan motorların üreticisi. KTJ-3200’ün Brezilya’nın MANSUP-ER projesinde tercih edilmesi, Türk motor teknolojisinin uluslararası pazarda rekabet edebilir seviyeye ulaştığının da bir kanıtı.
Bu ihracat başarısı, yalnızca Kale Ar-Ge için değil, Türkiye’nin genel savunma sanayisi stratejisi için de kritik bir dönüm noktası. Yıllarca motor teknolojisinde dışa bağımlı olan Türk savunma sanayisi, şimdi kendi motorunu başka bir ülkenin stratejik füze programına ihraç edebiliyor. Bu, tedarik zincirindeki bağımlılığın tersine döndüğünü gösteren bir başarı.
Brezilya Donanması İçin Stratejik Kazanım
MANSUP-ER’nin 2025 yılı ortalarında tamamlanması bekleniyor. Füze, Brezilya Donanması’nın Tamandaré sınıfı fırkateynlerinin ana vurucu silahı olacak. Bu gemiler, Brezilya’nın modern donanma inşa programının bel kemiğini oluşturuyor. MANSUP-ER sayesinde üretilen her fırkateyn, Güney Atlantik’te caydırıcı bir deniz kontrol kabiliyetine kavuşacak.
Proje aynı zamanda Brezilya’nın savunma sanayisindeki kendi kendine yeterlilik hedefinin de bir yansıması. Brezilya, Exocet ve Harpoon gibi ithal sistemlere olan bağımlılığını azaltırken, aynı zamanda bölgesel bir füze üreticisi olarak konumlanmayı hedefliyor. SIATT ve EDGE Group ortaklığı, bu hedefi gerçekleştirmek için gerekli teknolojik ve finansal altyapıyı sağlıyor.
